Отримано 03.12.2021, Доопрацьовано 07.02.2022, Прийнято 16.03.2022
Система цінностей певного суспільства характеризується стабільністю, передається від покоління до покоління та визначає напрям соціально-економічного, політичного розвитку країни. У крихкому, нелінійному та незрозумілому глобалізованому світі зсув цінностей суспільства може бути спровокований глобальними потрясіннями, що загрожують виживанню людини як біологічного виду. У XXI сторіччі суспільство відчуває воєнну небезпеку, загрозу поширення небезпечних вірусів, цифровізації всього життя людини. Метою проведеного дослідження є виявлення основних цінностей української молоді, та їх трансформація в умовах економічних криз та воєнної небезпеки. Для перевірки висунутих гіпотез, щодо прискорення трансформації традиційних цінностей української молоді, використовується метод соціальних досліджень. Перша хвиля досліджень ціннісних орієнтацій студентської молоді Харкова була проведена у березні 2014 року. Аналогічні дослідження проводились протягом листопада 2020 – січня 2021 року, а також у квітні-травні 2022 року. Результати показали, що традиційні цінності (абсолютні та сімейні) стабільно мають високий рівень пріоритету для української молоді незалежно від умов життя та динаміки оточуючого середовища. Однак всередині ціннісних груп відбулись зміни. При загостренні воєнної небезпеки на перший план вийшли цінність свободи, чесності, збереження життя. Під час воєнної загрози значно зросла значимість групи громадянських та національних цінностей. Так, серед національних найбільшого зростання та значущості набули: державна незалежність України, патріотизм, готовність до захисту Батьківщини, любов до рідної культури, мови, традицій. Цифрові цінності показали достатню стійкість результатів у порівнянні із довоєнним часом. Зростання значимості спостерігається щодо цифрових державних послуг та цифрових технологій підвищення енергоефективності. Результати дослідження можуть бути корисними для побудови візій та стратегій розвитку закладів вищої освіти, сучасної молодіжної регіональної політики
цінності молоді в Україні, діджиталізація суспільства, соціальне дослідження, економічна криза
[1] Values as defining characteristics of human existence. Structure of values. (n.d.). Retrieved from http://kpeklntu.at.ua/e-book/philosofija/page64.html.
[2] Radula, V. (Ed.). (2004). Sociological and pedagogical dictionary. Kyiv: ExOb.
[3] Flint, V.G. (Ed.). (2008). Encyclopedia of education. Kyiv: Yurinkom Inter.
[4] Levkovska, N. (2006). Dynamics of value orientations of young people. Political Management, 1, 85-93.
[5] World values survey 2020 in Ukraine. (2020). Retrieved from https://ucep.org.ua/wp-content/uploads/2020/11/WVS_UA_2020_report_WEB.pdf.
[6] Dijck, J. (2020). Governing digital societies: Private platforms, public values. Computer Law & Security Review, 36, article number 105377. doi: 10.1016/j.clsr.2019.105377.
[7] Geltzer, J., & Ghosh, D. (2018). Tech companies are ruining America’s image. Retrieved from https://foreignpolicy.com/2018/05/14/tech-companies-are-ruining-americas-image/.
[8] Balta, M., Valsecchi, R., Papadopoulos, T., & Bourne, D.J. (2021). Digitalization and co-creation of healthcare value: A case study in occupational health. Technological Forecasting and Social Change, 168, article number 120785. doi: 10.1016/j.techfore.2021.120785.
[9] Pimlott-Wilson, H., & Holloway, S.L. (2021). Supplementary education and the coronavirus pandemic: Economic vitality, business spatiality and societal value in the private tuition industry during the first wave of COVID-19 in England. Geoforum, 127, 71-80. doi: 10.1016/j.geoforum.2021.09.009.
[10] Scupola, A., & Mergel, I. (2022). Co-production in digital transformation of public administration and public value creation: The case of Denmark. Government Information Quarterly, 39(1), article number 101650. doi: 10.1016/j.giq.2021.101650.
[11] Pohle, J. (2015). UNESCO and INFOethics: Seeking global ethical values in the Information Society. Telematics and Informatics, 32(2), 381-390. doi: 10.1016/j.tele.2014.05.006.
[12] Gavkalova, N., Lola, Y., Malyi, I., & Poliakova, H. (2021). The institutional transformation of the digital values of Ukrainian society. Intellectual Economics, 15, 49-63.
[13] Youth of Ukraine – 2021 (Results of a representative sociological study). (2021). Retrieved from https://mms.gov.ua/storage/app/sites/16/Molodizhna_polityka/rezyltmolod2021.pdf.
[14] Boyarko, I., Zlunitsyna, T., Morozova, N., Nagaychuk, N., Olefir, E., Sydorova, O., Storozhenko, O., & Khmelyarchuk, M. (2019). Analytical report on a representative sociological study of the situation of youth in Ukraine (2019). Kyiv: University of Banking.
[15] Dmytruk, N., Padalka G., Kireev, S., Mostova, I., Bikla, O., & Shelepa, V. (2016). Values of Ukrainian youth. Results of a representative sociological study of the situation of youth. Kyiv: Center for Independent Sociological Research “OMEGA”.
[16] Official website of the World Values Survey, WVS. (n.d.). Retrieved from https://www.worldvaluessurvey.org/wvs.jsp.
[17] Official website of the Ministry of Youth and Sports. Report based on the results of a representative sociological study “Position of the Youth of Ukraine 2021”. (2021). Retrieved from https://mms.gov.ua/news/reprezentativne-sociologichne-doslidzhennya-stanovishcha-molodi-v-ukrayini-2021.
[18] Karpenko, O.V., Maly, I.Y., & Muravetska, G.V. (2020). Digital transformation of public administration. Kyiv: NASU.
[19] Dmytruk, N., Padalka, G., Tilikina, N., Yerko, H., Pivovarova, N., Nagornyak, K., Kharchenko, O., & Kireev, S. (2017). Youth of Ukraine – 2017. Results of sociological research. Ternopil: Terno-graf LLC.
[20] Savolainen, V.I. (2022). Youth: Their rights and social formation in modern Ukraine. Retrieved from https://minjust.gov.ua/m/str_41555.