Отримано 14.03.2023, Доопрацьовано 19.06.2023, Прийнято 30.08.2023
Важливим завданням українських організацій в умовах інтенсифікації євроінтеграційних процесів є забезпечення компетентності на європейському ринку та можливості конкурувати з організаціями країн Європейського Союзу, що спрямовує зусилля керівників на пошук шляхів оптимізації структур управління в складі комплексу заходів із підвищення рівня організаційної компетентності. Метою статті було обґрунтування чинників зовнішнього та внутрішнього впливу, що мають враховуватися при побудові структури управління організацією в контексті набуття компетентності на європейському ринку. Для досягнення мети використано методи контент-аналізу, логічного аналізу й узагальнення, аналіз ієрархій, метод попарних порівнянь, діалектичний та експертний методи. Обґрунтовано, що в умовах приєднання України до європейського економічного простору важливим є зміщення ракурсу уваги із зовнішніх обставин на внутрішні організаційні властивості, їх компетентність, що є свідченням знань, досвіду, навичок здійснення ефективної діяльності, передумовою успішної конкуренції організацій з європейськими товаровиробниками. Визначення структури управління організаціями основою діяльності, запорукою адаптаційних властивостей, дозволило розглядати її як чинник організаційної компетентності та ефективного функціонування у європейському середовищі. Динамічність вимог ринку Європи надали статусу першочергового завдання аналізу чинників впливу на формування структури управління організацією як передумови забезпечення її компетентності. Онлайн-опитування керівників українських організацій дозволило обрати найсуттєвіші чинники впливу за критеріями сили впливу, вартості й тривалості попередження негативного впливу. Доведено необхідність першочергового врахування обраних чинників при побудові структури управління організацією для своєчасного її коригування та підвищення адаптивних властивостей. Сформульовані висновки та рекомендації будуть корисними керівникам, які прагнуть до формування раціональної структури управління відповідно до цілей й задач організації, що забезпечить координацію зусиль співробітників, швидку реакцію на вплив внутрішніх та зовнішніх чинників, підвищуючи рівень організаційної компетентності
конкурентоспроможність; внутрішнє середовище; зовнішнє середовище; європейська інтеграція; розвиток організації
[1] American psychological association: Ethical principles of psychologists and code of conduct. (2017). Retrieved from http://www.apa.org/ethics/code/index.aspx.
[2] Bobrovnyk, V. (2009). Assessment of the level of adaptability of the organizational management structure of motor transport enterprises. Herald of Khmelnytskyi National University, Economic Sciences, 3(6), 173-178.
[3] Carucci, R., & Shappell, J. (2022). Design your organization to match your strategy. Harvard Business Review. Retrieved from https://hbr.org/2022/06/design-your-organization-to-match-your-strategy.
[4] Chorna, L.O. (2014). The current paradigm of efficient organizational management structure. Effective Economy, 9. Retrieved from http://www.economy.nayka.com.ua/?op=1&z=3705.
[5] Dolhova, L.I. (2021). Application of adaptive organizational structures in modern entrepreneurship. Effective Economy, 3. doi: 10.32702/2307-2105-2021.3.77.
[6] Dong, X., Yan, M., & Hu, Y. (2023). A cobweb organizational structure. In Huawei (pp. 137-163). Gateway: Springer Singapore. doi: 10.1007/978-981-19-4078-1_7.
[7] Gruzina, I. (2022). Substantiation of the influence of the human factor on the formation of the management structure of a competent organization. Entrepreneurship and Innovation, 25, 41-45. doi: 10.32782/2415-3583/25.6.
[8] Gruzina, I. (2023). Identification of factors influencing the formation of the management structure of a competent organization. Entrepreneurship and Innovation, 27, 33-38. doi: 10.32782/2415-3583/27.5.
[9] Guggenberger, P., Maor, D., Park, M., & Simon, P. (2023). The state of organizations. New York: McKinsey & Company.
[10] Henderson, K., & Salado, A. (2023). The effects of organizational structure on MBSE adoption in industry: Insights from practitioners. Engineering Management Journal. doi: 10.1080/10429247.2023.2210494.
[11] Hörbe, T.A.N., Moura, G.L., Machado, E.C., & Campos, S.A.P. (2021). Influence of the organizational structure in the organizational learning capacity: The case of a world manufacturer of commercial vehicles. Revista De Administração Da UFSM, 14(2), 388-404. doi: 10.5902/1983465931593.
[12] Hrabovetskyj, B. (2010). Methods of expert evaluations: Theory, methodology, directions of use. Vinnytsia: VNTU.
[13] Joyce, A., Moussa, B., Elmes, A., Campbell, P., Suchowerska, R., Buick, F., Barraket, J., & Carey, G. (2022). Organizational structures and processes for health and well-being: Insights from work integration social enterprise. BMC Public Health, 22, article number 1624. doi: 10.1186/s12889-022-13920-4.
[14] Lapteva, V.V. (2020). Formation of a system of indicators for evaluating the efficiency of the organizational structure of a production and trade enterprise. Market Economy: Modern Management Theory and Practice, 19(2(45)), 308-327. doi: 10.18524/2413-9998.2020.2(45).201485.
[15] Nowotny, S., Hirsch, B., & Nitzl, C. (2022). The influence of organizational structure on value-based management sophistication. Management Accounting Research, 56, article number 100797. doi: 10.1016/j.mar.2022.100797.
[16] Omelianenko, T., & Korotkova, K. (2020). Development of small entrepreneurship and small business in Ukraine: The factors of influence and current trends. Effective Economy, 1. doi: 10.32702/2307-2105-2020.1.9.
[17] Pinchuk, T.A. (2015). Pecularities of factors’ influence on organizational structure of a company. Scientific Bulletin of Kherson State University. Series Economic Sciences, 10(4), 36-40.
[18] Svatiuk, O.R., Yaroshevych, N.B., & Svatiuk, O.R. (2018). Situational factors and signs of change in organisational structures of management. Scientific Bulletin of Lviv State University of Internal Affairs, 2, 120-136.
[19] Tavana, M., Soltanifar, M., & Santos-Arteaga, F.J. (2021). Analytical hierarchy process: Revolution and evolution. Annals of Operations Research, 326, 879-907. doi: 10.1007/s10479-021-04432-2.
[20] Vilhutska, R.B. (2013). Factors affecting organizational structure in the system of investment management companies. Investments: Practice and Experience, 20, 47-52.
[21] Zaverbnyi, A., & Ilnytskyi, V. (2020). The influence of organizational management structures on the efficiency of using flexible project management methodologies in the production of technological products. Modern Economics, 23, 69-73. doi: 10.31521/modecon.V23(2020)-11.